Gezichtjes

 

'Is dat een gezichtje of niet? Ik denk niet dat ze deze pagina van de HEMA-folder per ongeluk zo gemaakt hebben', schrijft mijn bijnabuuf Kitty

'Hoi Bettie, vanaf de bank gezien. En toch keek deze me aan'. De bank was van Tineke Dieks. 

'Gisteravond keek ik naar het zondagochtendconcert van de AVRO en zag dat de deuren terugkeken', aldus blogmaat Ton

Dit was het krukje van een muzikant. Ik zag hem en zijn krukje op het museumplein.

Dan Wieneke aan het woord: Ik liep daarnet langs de Vileda dweilstok, die na gebruik altijd ondersteboven staand moet drogen. Ik zag opeens een gezichtje, met wat fantasie een smoeltje omkranst met haren en een baard. Misschien mag deze bij je verzameling?

Zeker wel, Wieneke en dank.

Ik wist niet meer wie deze had gestuurd. Maar het was Kitty. Sorry bijna-buuf. 

Weer eentje van Tineke Dieks: Ha Bettie, deze doos stond even “geparkeerd”.  En opeens zag ik dit gezichtje. Heeft wel een erg grote mond'.

Bloglezer Hilda aan het woord: Een bevroren-plas-in-trekkerspoor-gezichtje, wel zielig😉

Dat was het voor deze keer. Blijf vooral speuren, mensen én inzenden. bettievdgriend@hotmail.com

Wild by Treze

 

Weer een werk, gezien in Straat, het Amsterdam Museum for Street art en Graffiti. 

Een prachtige mural vind ik. Met die zachte kleuren. 

De titel is Wild. En de kunstenaar heet Treze.

Treze maakte dit werk in 2017. Een jaar later overleed hij door kanker. Hij werd maar tweeëndertig jaar.

 oud. 

Ik vond nog een filmpje waarin je Treze bezig ziet en je hoort hem vertellen:

Linking to Sami's Colourful World

 

Cultuur

Ik kom nog even terug op het blad van de Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed. Een interessant blad. Verschijnt vier keer per jaar, gratis. 

Daarin stond de laatste keer een artikel van Gertjan de Boer getiteld: Aanpassing en Verlies. En dat artikel drukte me met de neus op feiten die ik eigenlijk niet in zo'n blad verwachtte.

Misschien dat het juist daarom indruk op me maakte. Echt indruk. 

Het ging om de klimaatverandering die we op dit moment meemaken en die invloed heeft en nog meer zal gaan hebben op ons leven, hier in de Lage Landen. 

We zijn altijd al kwetsbaar geweest in deze delta en zijn dat helaas nog steeds. 

Op allerlei gebied wordt daarover nagedacht en worden indien mogelijk maatregelen genomen en/of aanpassingen gedaan. 

Maar ook ons cultureel erfgoed wordt bedreigd: 'Op korte termijn zijn  de grootste risico's voor erfgoed de langdurige droogte en extremer weer'. 

De gevaren zitten hem vooral in teveel of juist te weinig water. 

Te weinig water: niet opgegraven resten,  die nu in vochtige grond liggen,  blijven door dat vocht goed. Bijvoorbeeld textiel,  botten, hout, stuifmeel. Als dat droog komt te liggen vergaat het en dat is dan niet meer terug te draaien. 

Dode bomen, verdroogde tuinen, scheuren en scheefstand in houten paalfunderingen onder erfgoed.

Te veel water: overstromingen en stormen waardoor erfgoed verloren gaat.

Als illustratie bij het artikel: op het schilderij hieronder (van Cornelis Verbeeck) zie je de zeewering bij Petten die al  voor een deel is weggeslagen. Een paar jaar later was er van het dorp niet veel meer over. 

Klimaatverandering,  met de stijging van de zeespiegel, verzitlting van de grond door het oprukkende water. 

Die klimaatverandering... ik weet het, maar door dit artikel voelde ik het ook weer. 

De Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed ook. Ze sturen de huidige beslissingen zo dat het erfgoed zo goed mogelijk wordt beschermd. Al zullen er op langere termijn keuzes moeten worden gemaakt die misschien niet fijn zijn, maar in ieder geval wel doordacht. Tijdig op de risico's inspelen. 

Het artikel eindigt als volgt:

'Stel het is 2124. In het Rijksmuseum in Amersfoort aan Zee is een tentoonstelling te zien over Nederland in de 21e eeuw. De expositie toont de onzekerheid, polarisatie en discussies over de toekomst van het erfgoed in het licht van een veranderend klimaat. Er hangen Elfstedenkruisjes, foto's van historische boerderijen die op zes meter onder zeeniveau staan en uitleg over de verdwenen Beemster. En toch is de toon optimistisch. We hebben veel verloren, maar het is gelukt om ons opnieuw aan te passen. Net als de inwoners van Petten vierhonderd jaar geleden'. 

Spanning voorafgaand aan een voorstelling

 'We zaten hier voor het laatst op 20 februari 2020', hoorde ik achter me iemand zeggen. 

We zaten in het Zaantheater in, je raadt het nooit, Zaandam.

Dat die meneer dat zo precies wist, dat begreep ik helemaal. Hij zéi het trouwens ook nog eens, tegen zijn partner: 'Daarna begon Corona'. 

Dat ík het meteen begreep kwam ook doordat wij daar waren om Yentl en de Boer te zien. Hun  voorstelling hadden wij  net geboekt toen alles door Covid dicht ging. 

Nog steeds, bijna vier jaar later  wilden we Yentl en de Boer erg graag in het echt zien. En dat kwam er dus nu van. 

In Zaandam,  omdat de datum in Hoorn ons niet uitkwam. 

Het was spannend. Ik ben namelijk sinds het begin van de week erg verkouden. Liters snot, niesbuien en een nare prikkelhoest met onbeheersbare, langdurige hoestbuien. 

Niet bepaald een goed idee om in het theater te gaan zitten waar gezongen wordt.

Donderdag ging het al een stuk beter, maar ja die hoest. 

Ik was eigenlijk al min of meer besloten om niet te gaan en was aan het werk en daar was iemand die zei:  'Wat jij nodig hebt is paracetamolcodeïne, dan hoest je niet'. 

Helaas krijg je dat niet zonder recept, ik wilde niet naar de dokter en daar was het trouwens toch te laat voor. Dan zou ik over een week of zo misschien een afspraak kunnen krijgen. 

Mijn man is toen voor mij naar de apotheek gegaan en heeft daar het probleem uitgelegd. Inderdaad, geen codeïne zonder recept , maar wel een ander middeltje. Kleine pilletjes.

Ik nam ze in de trein in, om 19.13 in Zaandam Kogerveld. (Dit zal ik voor altijd onthouden, weet ik nu al.)  De voorstelling zou om 20.00 uur beginnen. Dus 19.13 leek me het juiste moment. 

We hadden uitstekende plaatsen, aan de zijkant van een rij en vlak bij de uitgang. 

Dat luchtte meteen al erg op.  Ik had er zo uit kunnen lopen, zonder te storen,  tijdens een applaus of zo.  Maar dat is niet nodig gebleken. Geen kuchje, de hele avond niet. 

Yentl en de Boer hebben geen last van mij gehad en hun voorstelling was fantastisch. 

Tsjonge, wat zijn zij goed. Zo knap, zo op elkaar ingespeeld en ook op de muzikanten. Zo geestig en zo tot nadenken stemmend. En zo wonderschoon gezongen. 

Echt we hebben zeer genoten. 

Mina en Mevrouw

De foto die je hieronder ziet greep me aan. De vrouw rechts,  is precies mijn moeder, echt precies. Mijn moeder had zo'n jurk, zulke wangen en zo'n neus. Schoenen, horloge, alles klopt. 

Maar daar gaat het nou niet over.  Het is mijn moeder niet. Het is een foto die hoort bij een podcast.

'Ik denk dat je dit een mooie serie vindt', appte mijn vriendin Marion. Ik keek even en ik was meteen geïnteresseerd. Ik was in de stad en stond op het punt om terug te wandelen, met het luisterboek van dat moment aan.  Dus ik switchte. 

 Marion had gelijk. Ze kent me. De podcast is   boeiend en ook precies wat ik leuk vind. Hier is de trailer

Trailer - Mina & Mevrouw - VPRO

De podcast is gemaakt door Maartje Duin. Zij was ook de maakster van die andere podcast die me zeer heeft geboeid: De plantage van onze voorouders. 

Mina, dat is Mina Marinusse, een meisje uit een arbeidersgezin. 

En Mevrouw, dat is Marietje gravin van Lynden - Calkoen. Maartje Duin, de podcastmaakster  is haar achterkleindochter. 

Mina en Mevrouw wonen allebei op kasteel ter Hooge,  bij Middelburg op Walcheren.

Mientje woont in,  op het kasteel, heeft geen eigen huis en is haar hele leven bezig met de familie en het huishouden. Een zware taak, want Mientje deed alles. Mevrouw kon nog geen kopje thee zetten.  Iedereen is dol op Mientje. Geen wonder. 

Maar ze was en bleef natuurlijk wel het dienstmeisje. De twee vrouwen waren niet gelijk.

Onder andere over die ongelijkheid gaat de podcast.  En Maartje Duin onderzoekt bijvoorbeeld of Mientje gelukkig was in en met haar leven. 

Maar er zijn nog meer thema's. Feminisme, vrouwenliefde. 

Sowieso is het een tijdsbeeld. Mientje kwam in dienst in 1937. De gravin was een stuk ouder, maar die heeft haar hele leven dagboeken bij gehouden. Maartje Duin put daaruit op zoek naar opmerkingen over Mientje en ook dat vind ik erg interessant.  

Een mens hoeft zich niet te vervelen hè. Dit is een giga- aanrader. 

Leeg ruimen

 Tegenwoordig lees ik eigenlijk alleen nog maar boeken die me door deze of gene worden aangeraden.

Dat zijn best veel verschillende mensen. Met verschillende favoriete boeken op verschillende  momenten. Over dit boek bijvoorbeeld, vertelde Emie op haar blog. Ze was toen bezig met het uitruimen van het huis van haar moeder.

Het gaat over leeg ruimen . Een huis dat leeg moet omdat de laatste bewoonster, de moeder van de schrijver Nicolaas Matsier,  is overleden. 

Terwijl er opgeruimd wordt,  komen er bij de schrijver allerlei herinneringen op. Nicolaas Matsier is van 1945. Hij is dus wel ouder dan ik, maar in de jaren vijftig en begin zestig veranderde er kennelijk niet zo snel heel veel. 

Dus zijn de dingen waar hij het over heeft voor mij zeer herkenbaar.  Ik denk dat ik daar nog wel eens op terug kom.

Het boek gaat niet alleen daarover. Het gaat ook over verlies en rouw. En over een periode van waanzin die de schrijver doorstond.

Ik vond de slotzin op de achterflap veel zeggend: 'Matsier komt tot iets als een vergelijk tussen de benauwdheid van toen en het nagekomen begrip van iemand die, zelf gezegend met kinderen, zo goed en zo kwaad als dat ging volwassen is geworden'. 

Het is een autobiografische roman, die hij schreef in 1994.

Ik vind het een aanrader. 

Ik las het boek met extra veel belangstelling,  want dat uitruimen van huizen... ik denk dat ik daar wel een klein trauma van heb. Het leegruimen van het huis van mijn schoonouders en later dat van mijn schoonzus... dat deden we met elkaar. Dat ging goed. Het moest gebeuren en het waren niet míjn herinneringen. 

Maar het huis van mijn eigen ouders, dat is een ander verhaal. 

Dat deed ik alleen. Voor alle duidelijkheid: met alle, maar dan ook alle hulp van mijn man hoor. Maar het moeilijke deel, de beslissingen, ja dat moest ik toch zelf doen. 

Herinneringen en het besef dat er in mijn geval ook echt niemand meer was die nog iets van die tijd weet. Dat het echt voorbij was. 

Ps: Het boek was niet aanwezig in mijn bieb. Het moest he-le-maal uit Heerhugowaard komen. En (denkelijk) een Heerhugowaarder heeft er zijn aantekeningen in laten zitten. Dat zit ik dan echt te bestuderen, ja wat dacht je. En daarna heb ik het gewoon weer teruggestopt! 

Ps 2: De voorkant van het boek is een schilderij van Samuel van Hoogstraten. Daar heb ik een tijdje terug een ander voorbeeld van laten zien. Ik wist niet dat hij verschillende variaties had gemaakt. 

Steenkind

 De collega (met wie ik praat in de stille museumuren),  leende me na Adres Onbekend nóg een boekje uit. Iets dikker, maar ook erg boeiend en goed geschreven. 

Ik had nog nooit gehoord van de schrijver en de titel zei me ook niks. Maar nu vergeet ik ze allebei niet meer. 

Ik neem even voor het gemak de tekst van de achterflap over, ook omdat die erg duidelijk is en ik er toch niet meer van kan en wil vertellen. 

Het verhaal:

Wouter is op een leeftijd dat hij de wereld wil ontdekken. Hij doet erg zijn best, maar is overgeleverd aan de grillen van het lot. Op een dag verdwijnen zijn ouders spoorloos uit het dorp aan zee. Dagen later spoelt het lijk van zijn vader aan. Van zijn moeder vindt men bij een strandhuisje alleen een hoopje kleren. 

De gevoelige Wouter klampt zich vast aan de mogelijkheid dat zijn moeder nog in leven is en raakt zo langzaam verstrikt in een door wanhoop en waan geregeerde werkelijkheid. 

Je zou nu kunnen denken dat het een beetje thrillerachtig is, want daar lijkt het op, bij vlagen. Er is sprake van een verloren gewaand en gevonden schilderij, er is geen duidelijkheid over het lot van de ouders. 

Maar een echte thriller is het ook niet. De gebeurtenissen zijn niet het belangrijkst. Wouter is het belangrijkst en dat wordt prachtig omschreven door Haasnoot! 

Visvrije vis

 

Visvrije tonijn...

Ik knipperde even flink met mijn ogen, maar ja ik had het goed gelezen: visvrije tonijn.

Dat vond ik raar. Visvrij? Eerst dacht ik dat het dan geen tonijn is, want tonijn is nou eenmaal vis. 

Er zal wel bedoeld zijn dat er niet voor gevist is. 

Nou trekt het me totaal niet aan, ik heb geen enkele behoefte aan het artikel en dat opzichtige blikje vind ik ook verschrikkelijk (al werkt het kennelijk wel). 

Maar ik ben nieuwsgierig en vroeg me meteen af wat er dan wél in zit. 

Dit: een concentraat van sojabonen, sojasaus, citroensap, algenolie, zeezout, duindoorn, knoflookpoeder en lycopeen (dat is een kleurstof).

Dat lijkt best wel gezond, toch? En er is niet voor gevist en ook geen gebruik gemaakt van bijvangst. Niks mis mee dus. 

Hoewel een blikje  ook weer niet zo goed is, geloof ik.

Dus het produkt is vast goed, maar toch ga ik het niet kopen. Ik heb het gewoon niet zo op die vervangende produkten. Wij eten bijvoorbeeld nog maar heel weinig vlees. Maar áls ik dan vlees eet wil ik ook echt vlees. Dat geldt ook voor vis en dus voor tonijn. 

En zo stelt iedereen zijn grenzen denk ik.

Hartjes.

 Hartjes... ik zag er een paar op het NDSM terrein in Amsterdam. En aangezien ze goed passen bij Valentijnsdag, de dag van de liefde,  laat ik ze hier zien. 

Valentijnsdag is trouwens pas woensdag,  de 14e februari, maar aangezien er dan geen monday mural is, doe ik het nu maar. De eerste knalt er echt uit:

De tweede, met een aureooltje:

En tenslotte echt een lieverdje. 

Ik heb trouwens een hele verzameling hartjes, op foto's. En eentje vind ik het allermooist. Het is geen mural, maar ik laat hem vandaag toch zien. Het is een foto lang geleden gemaakt in Praag. Op de Karelsbrug:

Linking to Sami's Colourful World 

Voortschrijdend inzicht

Gisteren liet ik een schilderij van Jacob van Oostsanen zien. Nogal bijzonder, dat schilderij. 

Maar misschien nog wel veel bijzonderderderder is dit portret.  Hij was een van de eerste Noord Nederlandse schilders die zich zelf afbeeldde. 

Tenminste .... dat werd lange tijd gedácht. 

Maar dat idee is veranderd. 

Nu wordt verondersteld dat het werk een kopie is van een werk dat verloren is gegaan. 

Gemaakt door medewerkers in het atelier van Jacob Cornelisz. Als herinnering voor nabestaanden. 

De manier van schilderen is anders dan het andere werk van van Oostsanen. Dat licht-donkercontrast klopt ook niet.  

Dat maakt het al bijzonder. 

We hebben het over het jaar 1533. Dat staat er ook op. 

Het werk is 'ondertekend'. Dat kan natuurlijk ook best door iemand anders zijn gedaan. Hoe dan ook: 

Je ziet zijn monogram: I W(omgekeerd) v A. 

Die I dat is Jacob en de omgekeerde W staat voor War. Een achternaam die hij ook gebruikte: Jacob War van Amsterdam. 

Maar zelfportret of niet, ik vind het prachtig. En vooral vind ik het interessant hoe gedachten en ideeën over kunst kunnen veranderen. Er zijn natuurlijk steeds meer onderzoeksmogelijkheden gekomen. 

En ja voortschrijdend inzicht...